Zonnehoed zaden oogsten: zo haal je ze uit de bloem

Je kunt zonnehoed zaden oogsten zodra de uitgebloeide bloemhoofden bruin en droog zijn. Knip de stekelige bloemhoofden af, laat ze zo nodig verder drogen en wrijf de zaden er voorzichtig uit. Bewaar ze daarna droog en koel tot je ze wilt zaaien.

De naam zonnehoed wordt voor verschillende planten gebruikt. Bij de rode zonnehoed (Echinacea) zitten de zaden in het kegelvormige hart van de bloem. Ook bij andere zonnehoeden kun je de droge bloemhoofden op deze manier verzamelen.

Wanneer kun je zonnehoed zaden oogsten?

Laat de bloemen na de bloei aan de plant zitten. De bloemblaadjes vallen af en het hart verandert in een bruin, stekelig zaadhoofd. Meestal kun je vanaf de late zomer tot in het najaar oogsten. Het precieze moment hangt af van de bloei en het weer.

Een rijp zaadhoofd voelt droog en stevig aan. Haal er voorzichtig een paar zaden uit: komen ze gemakkelijk los, dan is het bloemhoofd klaar om te oogsten. Een groen of zacht hart is meestal nog niet rijp. Wacht dan liever wat langer, want te vroeg geoogst zaad kiemt mogelijk niet.

Kies bij voorkeur een droge dag. Zijn de bloemhoofden door regen nat, laat ze dan eerst aan de plant opdrogen. Wacht ook weer niet te lang: vogels kunnen de zaden opeten en rijpe zaden kunnen uit het bloemhoofd vallen.

De zaden uit de bloemhoofden halen

De droge bloemharten kunnen flink prikken. Trek daarom handschoenen aan en gebruik een snoeischaar. Met een papieren zak of envelop vang je zaden op die tijdens het knippen loskomen.

  • Knip de bloemhoofden af. Houd de zak onder het bloemhoofd en knip een stukje steel mee af.
  • Laat ze nadrogen. Leg de bloemhoofden los op papier op een droge, goed geventileerde plek. Zijn ze helemaal droog, dan voelen ze niet meer vochtig aan en laten de zaden makkelijker los.
  • Maak de zaden los. Wrijf het bloemhoofd voorzichtig tussen je gehandschoende vingers boven een schaal of vel papier. Je kunt het ook in een papieren zak zachtjes schudden.
  • Scheid het zaad van de resten. Haal grote stukjes bloemhart en ander plantmateriaal weg. Kleine restjes ertussen zijn geen probleem.

Niet alles wat uit een bloemhoofd valt, is een gevuld zaad. Er zitten ook droge bloemresten en soms lege zaden tussen. Oogst daarom van meerdere gezonde bloemhoofden als je genoeg zaad wilt bewaren.

Zonnehoedzaden droog bewaren

Stop de zaden pas weg als ze goed droog zijn. Gebruik een papieren envelop of zakje en schrijf erop welke zonnehoed het is en wanneer je hebt geoogst. Bewaar het zakje op een koele, droge en donkere plek. Vochtig zaad in een afgesloten verpakking kan gaan schimmelen.

Uit zelf geoogst zaad krijgen nieuwe planten niet altijd precies dezelfde bloemkleur of vorm als de moederplant. Vooral bij gekweekte rassen kunnen de bloemen afwijken.

Laat gerust een paar zaadhoofden staan als voedsel voor vogels. Met de andere droge bloemhoofden kun je zelf zaden verzamelen voor een volgend seizoen.